FILM

 

 Terug

HOLLYWOOD EN DE INDIANEN


Het standaardbeeld, dat wij van Indianen hebben, is ons gegeven door de Amerikaanse films over het 'Wilde Westen'.
Een stereotiep beeld gebaseerd op de prairie-Indianen met hun nomadische jagerscultuur en hun wanhopige verzet tegen de blanke kolonisatie.
Dat beeld, weten we ondertussen allemaal wel, is fout.
Er zijn in de Verenigde Staten alleen al zo'n 350 verschillende stammen met een heel verschillende cultuur en geschiedenis.


FILMGESCHIEDENIS
Over de jaren heen zijn verschillende fasen aan te wijzen in het beeld dat in films van Indianen wordt gegeven.
In de eerste tientallen jaren van de filmgeschiedenis worden Indianen gezien als een dodelijk gevaar en hun cultuur als te vreemd om mee te leven.
Daarna volgt een periode, waarin Indianen voor het eerst worden gezien als mensen, die ook hun ant van het conflict laten zien.
Tenslotte, en dat beeld is heel recent, de films, waarin Indianen worden gezien als betere mensen.


KEERPUNT IN 1950
Zo rond 1950 valt het omslagpunt voor een nieuw soort film met sympathie voor Indianen.
Het bekendste voorbeeld hiervan is Broken Arrow, het verhaal van de blanke scout, die samen met het Apache-opperhoofd Cochise voor vrede probeert te zorgen.
De reactie op Indianen verandert ook opvallend: Shelley Winters zegt in Winchester 73 (1950) liever dood te willen zijn dan in handen van Indianen te vallen.
Dezelfde actrice gaat in The Scalphunters (1968) liever met de Indianen mee dan bij een stelletje vieze ongewassen outlaws te blijven.
In de film Cheyenne Autumn (over de vlucht van de Cheyenne vanuit hun deportatieoord Oklahoma naar Montana) zien we een soort concentratie-kamp - met Duitse commandant! - waarin de Indianen worden opgesloten.
De link met de Duitse concentratiekampen is duidelijk.
In de zestiger en zeventiger jaren worden films gemaakt met als achtergrond de bloedbaden in de geschiedenis van de Indianen: A Man called Horse, Soldier Blue en Little Big Man.
De vergelijking met Vietnam (het My Lai-bloedbad, dat zich in dezelfde periode afspeelde) dringt zich op.
Later worden ook films gemaakt die in de huidige tijd spelen: Tell them Willie Boy was here, Powwow Highway.
Er komt ondertiteling voor Indiaanse talen: b.v. in When the Legends Die en Windwalker.


DANCES WITH WOLVES
Dances with Wolves, dat begin 1990 uitkwam, markeert het volgende keerpunt.
Een film, die het eigenlijk niet had moeten kunnen maken: een western (al lang uit de mode), veel te lang (drie uur) en dan nog eens pro-Indiaans.
De film heeft een golf van interesse voor Indianenfilms veroorzaakt.
Sinds Dances with Wolves kan er eigenlijk met goed fatsoen geen Indianen-rol in een film door een niet-Indiaan worden gespeeld.
Overigens hebben al deze films naast toejuichingen ook kritiek van Indianen ondervonden.
Dit richt zich op b.v. toch weer blanke hoofdpersonen in een film, het weergeven van ceremonies of het ventileren van politieke opinies, die niet door iedereen gedeeld worden.

 

Terug