|
THUNDERHEART
Regisseur
Michael Apted lijkt gegrepen te zijn door de gespannen situatie op
de Indiaanse reservaten in South Dakota in de V.S. gedurende de
jaren '70. Eerst maakte hij de documentaire ''Incident at
Oglala'' over de bekende zaak Leonard Peltier. Daarna begon hij
aan de film Thunderheart die op 19 november 1992 in Nederland in
première is gegaan. In de V.S. deed Thunderheart het redelijk,
maar Nederland was veel minder enthousiast. Een spannend
verhaal, schitterende landschappen, een grote dosis humor en een
snuf tragiek, wat wil een mens nog meer? Val Kilmer, bekend van
The Doors, speelt FBI-agent Ray Levoi. Omdat hij voor een kwart
Sioux is, wordt hij naar het - in het echt niet bestaande Bear Creek
Reservaat - gestuurd om collega Frank Coutelle (Sam Shepard) bij te
staan in het oplossen van een moordzaak. Coutelle verdenkt Jimmy
Looks Twice van de misdaad: hij is een fervente aanhanger van de
radicale Aboriginal Rights Movement en heeft al twee keer eerder een
aanslag op het slachtoffer gepleegd. Binnen de kortste keren
krijgt agent Levoi het aan de stok met een agent van de
reservaatspolitie (gespeeld door Graham Greene, die ook in Dances
with Wolves te bewonderen was). Crow Horse betwijfelt of de dader
binnen ARM-gelederen gezocht moet worden, steekt de draak met Ray
Levoi, die zich net zo Indiaans gedraagt als generaal Custer, en is
vastbesloten zijn eigen onderzoek naar de moord voort te zetten, wat
de FBI daar ook van denkt. Door zijn contacten met Crow Horse,
medicijnman Sam Reaches en activiste Maggie Eagle Bear begint Ray
Levoi na te denken over zijn eigen identiteit als kwartbloed Sioux.
Ook gaat hij steeds meer twijfelen aan Coutelle's theorie dat
Jimmy Looks Twice de dader is. En wat is precies de rol van
stamraadvoorzitter Milton en zijn knokploeg, de GOONS, in het
geheel? Aan de rand van de Badlands komt het verhaal tot een
ijzingwekkend spannende ontknoping. Thunderheart is een knap in
elkaar gezette film. De acteurs, waarvan sommigen hun debuut
maken, leveren topprestaties, en tussen alle bedrijven door geeft
regisseur Michael Apted een accuraat beeld van de situatie in de
jaren '70. Want de ARM staat natuurlijk gewoon voor de AIM, de
American Indian Movement. Milton is Dick Wilson, de
stamraadvoorzitter van het Pine Ridge-reservaat, die met de GOONS
een terreurregime voerde, waar vooral de traditionele Sioux onder te
lijden hadden. De inmiddels overleden Frank Fools Crow staat
model voor medicijnman Sam Reaches. Ook de kwalijke rol van de
FBI is gebaseerd op hun houding tijdens de conflicten in South
Dakota. Om de film ten volle te kunnen waarderen, moet je dit
echter allemaal wel weten! Dat is dan ook precies het punt waarop
het mis gaat. Michael Apted maakte een steengoede film, maar vergat
dat de meeste toeschouwers weinig afweten van de situatie in de
jaren '70. Thunderheart is, kortom, te specialistisch. Er wordt te
weinig uitgelegd en de slechte ondertiteling, waar ''GOONS''
consequent met ''BONEN'' vertaald wordt en ''Badlands'' met ''het
dorre land'', vergroot de toegankelijkheid niet erg. Lees eerst
een boek over het onderwerp, huur Thunderheart bij de videotheek en
ga dan kijken. De film verdient het.
Naschrift mei 1999:
In veel publicaties wordt de situatie op Pine Ridge in de jaren '70
enigszins overdreven. Het aantal doden door gewelddadige
oorzaken in de periode 1973-1976 is volgens een onderzoek van de
Indiaanse krant Lakota Times hoogstens ca. 20 in plaats van de ook
wel genoemde 250. Van één moord (waarop het personage van de
activiste Maggie Eagle Bear in de film gebaseerd is!) zijn inmiddels
aanwijzingen boven water gekomen, dat het een interne afrekening
binnen de AIM zou zijn geweest. Ook de suggestie in de film, dat
er uraniumerts onder het reservaat zit, is inmiddels onjuist
gebleken. Aanvulling augustus 2000: De FBI heeft in juli 2000 een
lijst gepubliceerd waarop 57 gevallen worden verklaard.
Terug
|